11 มีนาคม 2569
นายวราพงษ์ อินต๊ะโมงค์ ผู้อำนวยการสำนักงาน ป.ป.ช. ประจำจังหวัดพิจิตร มอบหมายกลุ่มงานป้องกันการทุจริต พร้อมด้วยชมรม STRONG - จิตพอเพียงต้านทุจริตจังหวัดพิจิตร และชมรม STRONGฯ อำเภอสากเหล็ก จัดกิจกรรมการจับตามองและแจ้งเบาะแส (Watch & Voice) ภายใต้โครงการเสริมพลัง STRONG ประชาชนถอนหมุดพื้นที่เสี่ยงทุจริต กิจกรรมที่ 1 การสำรวจพื้นที่ Survey และจับตามอง Watch ครั้งที่ 2 ประเด็นติดตามเรื่อง โครงการอนุรักษ์ฟื้นฟูคลองสารภี (แก้มลิง 2 ตำบล) พร้อมระบบกระจายน้ำด้วยพลังงานแสงอาทิตย์ หมู่ที่ 4 บ้านหนองจั่วใหม่ ตำบลคลองทราย อำเภอสากเหล็ก จังหวัดพิจิตร ด้วยวิธีประกวดราคาอิเล็กทรอนิกส์ (e-bidding) ในโครงการเพิ่มประสิทธิภาพการบริหาร จัดการน้ำ กรณีเร่งด่วนเพื่อกระตุ้นเศรษฐกิจ ภายใต้กรอบวงเงิน 157,000 ล้านบาท งบประมาณรายจ่ายประจำปีงบประมาณ พ.ศ. 2568 งบกลาง รายการค่าใช้จ่ายเพื่อการกระตุ้นเศรษฐกิจและสร้างความเข้มแข็งของระบบเศรษฐกิจ โดยมีผู้เข้าร่วมประชุมประกอบด้วย ผู้แทนสำนักงานทรัพยากรน้ำที่ 9 นายกองค์การบริหารส่วนตำบลคลองทราย เจ้าหน้าที่ และภาคประชาชนในพื้นที่บริเวณรอบโครงการที่เกี่ยวข้องรวมกว่า 20 คน
ข้อมูลโครงการ : หน่วยงานเจ้าของโครงการ สำนักงานทรัพยากรน้ำที่ 9 กรมทรัพยากรน้ำ กระทรวงทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม โดยมีวัตถุประสงค์เพื่อให้พื้นที่เพาะปลูก 1700 ไร่ และราษฎรมีน้ำอุปโภคบริโภค 138 ครัวเรือน ตามแผนงานงบประมาณรายจ่ายประจำปี พ.ศ. ๒๕๖๘ งบกลาง รายการค่าใช้จ่าย เพื่อการกระตุ้นเศรษฐกิจและสร้างความเข้มแข็งของระบบเศรษฐกิจ ได้รับงบประมาณโครงการอนุรักษ์ฟื้นฟูพัฒนาแหล่งน้ำและบริหารจัดการน้ำ งบประมาณโครงการ จำนวน 33,100,500 บาท ราคากลาง 33,098,841.83 กับผู้รับจ้างห้างหุ้นส่วนจำกัด เอส ซี ซุปเปอร์คลอนสตรัคชั่น และห้างหุ้นส่วนจำกัด ท.ยิ่งเจริญ งบประมาณก่อสร้าง 33,080,000 บาท กำหนดระยะเวลาดำเนินการก่อสร้างให้แล้วเสร็จภายใน ๒๔๐ วัน สัญญาเริ่มต้นวันที่ 8 ตุลาคม 2568 สิ้นสุด 17 มิถุนายน 2569 ลักษณะงานโดยสังเขป ประกอบด้วย
๑. งานวางท่อระบบกระจายน้ำด้วยท่อ HDPE ยาว ๕,๙๔๕ ม.
๒. ระบบควบคุมการเปิด-ปิดน้ำเครื่องสูบน้ำ จำนวน ๑ ชุด
๓. ระบบตรวจติดตามและประเมินสถานการณ์ (Monitoring System) จำนวน ๑ ชุด
๔. ก่อสร้างติดตั้งถังเก็บน้ำแบบถอดประกอบ (ชนิดถังเคลือบแก้ว) ขนาดความจุไม่น้อยกว่า ๓๐๐ ลูกบาศก์เมตร จำนวน ๑ ถัง
๕. ก่อสร้างระบบสูบน้ำและกระจายน้ำด้วยพลังงานแสงอาทิตย์ จำนวน ๑ ชุด
๖. ก่อสร้างจุดปล่อยน้ำ จำนวน ๒๙ จุด
7. แผงเซลล์แสงอาทิตย์ (Solar cell) 635 วัตต์ต่อแผง จำนวน 42 แผง
8. ชุดควบคุมเครื่องสูบน้ำแบบผิวดิน (Solar Pump Inverter) ขนาด 18.5 กิโลวัตต์ แบบ 3 เฟส 380 ถึง 415 โวลต์
9. ชุดเครื่องสูบน้ำไฟฟ้าชนิดมอเตอร์จุ่มใต้น้ำ (Borehole Submersible Pump) ขนาด 15 กิโลวัตต์ ท่อประเภท HDPE (High Density Polyethylene) ชนิดผนังหลายชั้น
ซึ่งจากการลงพื้นที่ดำเนินกิจกรรมมีข้อสังเกตเกี่ยวกับโครงการ ดังนี้
1. วัตถุประสงค์ของโครงการอนุรักษ์ฟื้นฟูคลองสารภี (แก้มลิง 2 ตำบล) พร้อมระบบกระจายน้ำด้วยพลังงานแสงอาทิตย์ หมู่ที่ 4 บ้านหนองจั่วใหม่ ตำบลคลองทราย อำเภอสากเหล็ก จังหวัดพิจิตร ซึ่งจะมีการใช้ประโยชน์ร่วมกันของสองตำบล ซึ่งได้แก่ ตำบลคลองทราย อำเภอสากเหล็ก จังหวัดพิจิตร และตำบลพันชาลี อำเภอเนินมะปราง จังหวัดพิษณุโลก แต่ในข้อเท็จจริงโครงการดังกล่าวการใช้ประโยชน์ จะอยู่ในพื้นที่ตำบลคลองทรายเป็นหลัก โดยเฉพาะหมู่ 4 ที่จะได้ใช้ระบบกระจายน้ำ 29 จุด ในขณะที่ตำบลพันชาลีจะได้ใช้ประโยชน์จากแหล่งน้ำในการฟื้นฟูคลองสารภีเท่านั้น โดย อบต.พันชาลี ได้มีการขอรับการสนับสนุนโครงการในลักษณะดังกล่าวด้วยเช่นกันแต่ยังไม่ได้รับการสนับสนุน เนื่องจากตำบลคลองทราย มีความจำเป็นเดือดร้อนมากกว่า
2. การแก้ไขเพิ่มเติมแบบก่อสร้าง ซึ่งประชาชนและ อบต. คลองทรายขอเพิ่มเติมเกี่ยวกับงานก่อสร้างของโครงการ โดยมีรายละเอียดที่มีการปรับแก้ไข ดังนี้ 1. เพิ่มอาคารบังคับน้ำเพิ่มเติมจำนวน 2 แห่ง (บริเวณใกล้เคียงอาคารบังคับน้ำเดิม) เพื่อเพิ่มประสิทธิภาพในการระบายน้ำและการผันน้ำเนื่องจากไม่มีประตูเปิด-ปิด ไปทางตำบลพันชาลี เมื่อถึงฤดูฝนปริมาณน้ำสะสมจำนวนมากส่งผลให้ระบายน้ำไม่ทัน จึงเอ่อล้นเข้าท่วมพื้นที่เกษตรของราษฎรได้รับความเดือดร้อน 2. เพิ่มประตูระบายน้ำในโซนเขตพื้นที่ตำบลพันชาลี จำนวน 1 แห่ง และ 3. ปรับเปลี่ยนแนววางท่อส่งน้ำ จากแนวติดตั้งเดิมเพื่อส่งไปยังพื้นที่ทางการเกษตร เป็นหลัก ทำให้ความก้าวหน้าของโครงการปัจจุบันอยู่ที่ 57.93% ทั้งนี้ การปรับเปลี่ยนแบบก็เพื่อให้เกิด ความเหมาะสมต่อการใช้งานและเป็นไปตามความต้องการของพื้นที่ แต่ผู้รับจ้างอาจต้องแบกรับต้นทุนที่เพิ่มขึ้นประมาณ 1 แสนกว่าบาท ภายใต้งบประมาณเท่าเดิม
3. การบริหารจัดการดินที่ขุดลอก เนื่องจากภายใต้โครงการมีการกำหนดจุดทิ้งดิน ระยะขนดิน 1 กิโลเมตร และระยะขนดิน 4 กิโลเมตร สำหรับถมบริเวณรอบข้างคลองหนองยาว วัดหนองจั่ว และวัดคลองน้ำมัน เพื่อปรับปรุงภูมิทัศน์และปรับเกลี่ยพื้นที่ใช้สอย ซึ่งมีปริมาณงานดินขุดที่เปลี่ยนแปลง ดังนี้
- งานดินขุดด้วยเครื่องจักร จุดทิ้งดิน 1 (บริเวณโครงการ และ วัดหนองจั่ว) ระยะขนดิน 1 กม. ปริมาณตามสัญญาเดิม 3,200.00 ลบ.ม. ปริมาณตามแบบที่แก้ไข 55,200.00 ลบ.ม. คิดเป็นงานเพิ่มขึ้น 52,000.00 ลบ.ม.
- งานดินขุดด้วยเครื่องจักร จุดทิ้งดิน 2 ระยะขนดิน 3 กม. (บริเวณวัดคลองน้ำมัน) ปริมาณตามสัญญาเดิม 0.00 ลบ.ม. ปริมาณตามแบบที่แก้ไข 16,000.00 ลบ.ม. คิดเป็นงานเพิ่มขึ้น 16,000.00 ลบ.ม.
- งานดินขุดด้วยเครื่องจักร จุดทิ้งดิน 3 ระยะขนดิน 4 กม.(บริเวณรอบข้างคลองหนองยาว) ปริมาณตามสัญญาเดิม 181,120.00 ลบ.ม. ปริมาณตามแบบที่แก้ไข 67,200.00 ลบ.ม. คิดเป็นงานลดลง 113,920.00 ลบ.ม.
ซึ่งตามรายละเอียดงานดินที่กำหนดทั้งสองจุดกำหนดอยู่ที่ปริมาณ 184,320 ลบ.ม. แต่ในการขุดดินข้นย้ายลดลงเหลือเพียง 138,400 ลบ.ม. ซึ่งในเรื่องการขนย้ายดินไปยังจุดที่กำหนด สำนักงาน ป.ป.ช. ประจำจังหวัดพิจิตรเน้นย้ำกับสำนักงานทรัพยากรน้ำที่ 9 และ อบต. คลองทรายต้องตรวจสอบปริมาณดินให้ได้ตามที่กำหนดและควบคุมไม่ให้มีการลักลอบนำดินไปใช้โดยไม่ถูกต้อง
4. การเสนอราคาและการคัดเลือก เนื่องจากในการเสนอราคามีผู้เข้าเสนอราคาเพียง 2 ราย ได้แก่ ห้างหุ้นส่วนจำกัด วายแอนด์พี อินเตอร์ และกิจการค้าร่วม ห้างหุ้นส่วนจำกัด เอส ซี ซุปเปอร์คอนสตรัคชั่น และห้างหุ้นส่วนจำกัด ท.ยิ่งเจริญ ชนะการเสนอราคา 33,080,000 บาท โดยเสนอราคาต่ำกว่าราคากลางประมาณ 18,841.83 บาท โดยได้รับการชี้แจงว่าในกระบวนการคัดเลือกผู้ประกอบการได้มีการตรวจสอบคุณสมบัติของผู้ประกอบการดังกล่าวแล้วเป็นไปตามหลักเกณฑ์ที่กำหนด ทั้งนี้ จะส่งข้อมูลเอกสารให้สำนักงานฯ ดูในรายละเอียดดังกล่าวประกอบการตรวจสอบต่อไป
5. การควบคุมงานโครงการ เนื่องจากโครงการมีขนาดใหญ่และมีระบบพิเศษที่ต้องควบคุมงานของสำนักงานทรัพยากรน้ำที่ 9 ดังนั้น จึงเสนอให้มีการควบคุมงานอย่างเคร่งครัดเพื่อป้องกันความเสี่ยงเรื่องของการก่อสร้างไม่เป็นไปตามแบบ โดยมีเนื้องานที่ต้องควบคุมเป็นพิเศษ ได้แก่ งานโครงสร้าง งานอาคารประกอบ งานระบบสูบน้ำ และงานระบบตรวจติดตามและประเมินสถานการณ์ (Monitoring System) ซึ่งเป็นประเด็นดังกล่าวจึงขอให้มีการดำเนินการควบคุมงานเพื่อให้การก่อสร้างเป็นไปตามที่กำหนด
6. การบริหารจัดการในการใช้น้ำของโครงการ เนื่องจากการใช้งานของโครงการจะเป็นระบบสูบน้ำโดยใช้พลังงานไฟฟ้าจากแผงโซล่าเซลล์ ขนาด 600 วัตต์ จำนวน 42 แผง เพื่อสูบน้ำเข้าสู่ถังเก็บน้ำบรรจุขนาด 300 ลบ.ม. และปล่อยน้ำกระจายสู่พื้นที่เกษตรผ่านระบบท่อจำนวน 29 จุด ซึ่งในส่วนนี้จะต้องมีการเตรียมความพร้อมของกลุ่มผู้ใช้น้ำเพื่อรองรับการดำเนินการดังกล่าว รวมถึง การบริหารจัดเก็บค่าใช้น้ำหรือไม่มีการจัดเก็บ โดยในรายละเอียดส่วนนี้ อบต. คลองทรายยังไม่ได้มีการเตรียมความพร้อม ดังนั้น จึงเสนอให้มี การเตรียมความพร้อมในเรื่องดังกล่าว เพื่อไม่ให้เกิดผลกระทบการแย่งน้ำกันใช้ จึงจำเป็นต้องมีการบริหารจัดการการใช้น้ำอย่างเหมาะสม เช่น การกำหนดช่วงเวลาการใช้น้ำหรือการแบ่งโซนการจ่ายน้ำ เนื่องจากหากมีการเปิดใช้น้ำพร้อมกันจำนวนมาก อาจส่งผลให้แรงดันน้ำในปลายท่อมีปริมาณลดลง และภายหลังจากโครงการแล้วเสร็จ จะมีการส่งมอบให้แก่องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นเป็นผู้ดูแล โดยในระยะแรก ผู้รับจ้างยังคงรับผิดชอบการบำรุงรักษาภายในระยะเวลา 2 ปี หลังจากนั้นองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นจะเป็นผู้รับผิดชอบในการบริหารจัดการ ซ่อมบำรุง และดำเนินการตามความจำเป็นต่อไป
ทั้งนี้ จากข้อสังเกตและข้อเสนอแนะดังกล่าว สำนักงาน ป.ป.ช. ประจำจังหวัดพิจิตร จะติดตามเฝ้าระวัง และสังเกตการณ์การดำเนินโครงการตามแผนขับเคลื่อนเศรษฐกิจ ภายใต้กรอบวงเงิน 157,000 ล้านบาท เพื่อให้โครงการสำเร็จลุล่วงและเกิดประโยชน์การใช้งานจากการก่อสร้างโครงการภายใต้แผนขับเคลื่อนเศรษฐกิจฯ และเป็นการป้องกัน ป้องปราม และเฝ้าระวังการกระทำที่อาจส่อไปในทางทุจริตที่อาจเกิดขึ้นได้ รวมถึงให้ข้อเสนอแนะและกำชับให้ดำเนินการให้แล้วเสร็จภายในระยะเวลาที่กำหนด เนื่องจากมีประเด็นการปรับเปลี่ยนเพิ่มเติมการก่อสร้างและปัญหาอุปสรรคเรื่องน้ำมันเชื้อเพลิง ทั้งนี้ จะมีการติดตามอย่างต่อเนื่องร่วมกับเครือข่ายชมรม STRONG – จิตพอเพียงต้านทุจริตจังหวัดพิจิตร และอำเภอสากเหล็ก หากท่านพบความผิดปกติในการก่อสร้างภายใต้โครงการดังกล่าว สามารถแจ้งเบาะแสการทุจริตได้ที่ สำนักงาน ป.ป.ช. เพื่อดำเนินการตามอำนาจหน้าที่ต่อไป